Posts tonen met het label goede week. Alle posts tonen
Posts tonen met het label goede week. Alle posts tonen

zaterdag 13 september 2025

Hymne Vespers Vexilla Regis - Gregoriaans - zingen ook wij in deze tijd



De hymne Vexilla Regis

De schrijver van de hymne Vexilla Regis, Venantius Honorius Clementianus Fortunatus,werd ca. 536 te Valdobbiadene bij Treviso (Italië) geboren en stierf te Poitiers (Frankrijk) op 14 december 610). Hij was een dichter uit de Merovingische tijd en bisschop van Poitiers.
Fortunatus wordt beschouwd als een van de belangrijkste dichters op de overgang van de oudheid en de vroege middeleeuwen. Enkele van zijn hymnen, met name het Pange lingua en Vexilla regis, behoren tot de bekendste uit de Romeinse liturgie. Hij was bevriend met Gregorius van Tours.
De hymne Vexilla Regis wordt beschouwd als een van de meest grootse in de liturgie. Fortunatus schreef deze hymne ter ere van de komst van een grote reliek van het ware Kruis die door keizer Justinus II en zijn keizerin Sophia was gezonden aan koningin Radegunda, de weduwe van koning Chlotarius I. Koningin Radegunda had zich terug getrokken in een  klooster nabij Poitiers en zocht naar relieken voor de kerk aldaar. Om de aankomst van de reliek en de processie naar de kerk luister bij te zetten vroeg de koningin aan Fortunatus een hymne te schrijven.
De hymne heeft in zijn geheel betrekking op het Kruis en wordt - zeer toepasselijk - gezongen tijdens de vespers van Palmzondag tot Witte Donderdag en op het feest van Kruisverheffing. De hymne werd vroeger ook gezongen op Goede Vrijdag wanneer het Allerheiligste Sacrament van het rustaltaar naar het altaar werd overgebracht.
De laatste twee verzen die de slotdoxologie vormen zijn niet het werk van Fortunatus maar toegevoegd door een andere latere dichter.


De koningsvanen worden uitgedragen,
het kruis-mysterie schittert,
waarin de Schepper van het Vlees
in ’t Vlees aan ’t kruis werd opgehangen;


Daar wordt Hij nog gewond
met de wrede stoot der lans;
om ons te reinigen van zonde
verzinkt Hij in een stroom van bloed.


O, lieflijke boom, getooid ook
met het purper Konings-bloed,
uitverkoren, om met zijn waardige stam
zo heilige leden aan te raken!


O, zalige boom, aan welks armen
de losprijs van de wereld heeft gehangen;
het werd de weegschaal van zijn Lichaam
en nam de prooi weg van de hel.


Gegroet altaar; gegroet Slachtoffer,
om de glorie van uw Lijden,
waar het Leven de dood gestorven is
en door zijn dood ons het leven schonk!


Gegroet, o kruis, onze enige hoop!
in deze lijdenstijd:
vermeerder de genade voor de vromen
en delg de misdaad van de zondaars uit.


Gij, bron van heil, Drieënigheid,
U prijze iedere geest,
en die Gij door uw kruismysterie redt,
verkwik hen in de eeuwigheid. Amen

zaterdag 19 april 2025

Post crucificationem / Na de kruisiging

 Quinten Matsijs (1466-1530), Bewening van Jezus

Responsorium post lectionem octavam ad Matutinum
Responsorie na de achtste lezing van de Metten
Æstimatus sum
cum descendentibus in lacum.
Factus sum sicut homo
sine adiutorio
inter mortuos liber.

Posuerunt me in lacu inferiori,
in tenebrosis
et in umbra mortis.

Ik word gerekend
bij hen die neerdalen in het graf.
Ik ben geworden als een mens
zonder hulp
vrij temidden van de doden.

Zij hebben Mij neergelegd in een diepe groeve,
in duisternis
en in de schaduw van de dood. 

vrijdag 18 april 2025

Paaszaterdag - Salvator mundi, salva nos



Salvator mundi, salva nos;
qui per crucem et sanguinem tuum,
redemisti nos,
auxiliare nobis,
te deprecamur, Deus noster.
(Ant. ad Benedictus, sabbato sancto)

Verlosser van de wereld, red ons;
die door uw Kruis en uw Bloed
ons hebt vrijgekocht,
sta ons bij,
[zo] smeken wij U, onze God.

GOEDE VRIJDAG Ecce lignum Crucis….



Een van de elementen van de liturgie van Goede Vrijdag is de kruisontbloting. In drie fasen onthult de priester een kruis en zingt driemaal: ‘Ecce lignum Crucis, in quo salus mundi pependit. Venite adoremus!’ Zie het hout van het Kruis, waaraan de Verlosser van de wereld hing, komt laten wij aanbidden!  Wat hier in een eenvoudig liturgisch gebaar gebeurt onder de schaduw van een symbool gebeurde en gebeurt in werkelijkheid in de geschiedenis van de mensen. Slechts korte tijd opgericht op Golgotha, heeft het Kruis in de volheid van de tijd alle tijden overschaduwd. Als de mensen die vóór Christus leefden, dwaalden, was dit omdat zij de enige pool van de tijd niet kenden: het Kruis dat alleen blijft staan terwijl al het andere verandert. Wat anders is dit dan de kracht waarmee de op het Kruis verheven Christus allen tot zich trekt? Het is Gods antwoord op de woorden van schuld en nood, van verlangen, van het klagen en het wanhopige smeken in heel de geschiedenis van de mensen. Velen ijlen het ontblote kruis haastig voorbij, helpen kan men toch niet. Velen blijven. Omdat zij hier horen, omdat zij hier alles hebben gevonden. Zij kussen de wonden van de Heer. Zij knielen, als zondaars, - wij zijn het immers allemaal – voor het Kruis neer. Wij hebben Hem immers gekruisigd, op Hem zijn onze zonden gelegd die de dood in de wereld brachten, maar die Hij, door te sterven op het Kruis, heeft gedood.
Stervenden liggen aan zijn voeten, zij die lijden wenen bij zijn Kruis, kinderen en hoogbejaarden knielen bij Hem, ook de thuislozen en eenzamen in zwijgen gehuld, moeders en weduwen,  wijzen en geleerden, priesters en zij die geloven niet te kunnen geloven en tenslotte ook ik, die mijzelf amper begrijp en die de afgrond van het eigen hart vrees. Waar zou ik anders blijven dan hier, in het besef dat God liefde en erbarmen is en aan Wie ik mij het beste volledig kan overgeven? Mijn ziel dorst naar God, mijn Redder. Ik wil Hem zien die de bitterste kelk van deze wereld heeft gedronken. Ach, wat stelt het voor als wij zondaars een beetje bitterheid bespeuren…Ik wil de doorboorde zijde zien, die mij in zijn hart heeft gesloten en mij zo heeft meegenomen, omdat Hij uit deze wereld door de dood naar zijn Vader ging, opdat ik ook daar moge zijn. ‘Crucem tuam adoramus..’, vol eerbied, Christus, aanbidden wij uw Kruis, en zingen de lof van uw heilige Verrijzenis, want door het Kruis kwam er vreugde in heel de schepping!


GOEDE VRIJDAG Tijden van rust en stilte



De eerste oratie van het ‘Gebed van de gelovigen’ tijdens de Herdenking van het Lijden en Sterven van de Heer vandaag, luidt:

Laten wij bidden, broeders en zusters, voor de Heilige Kerk: dat onze Heer en Goed haar over heel de wereld vrede en eenheid brengt; dat in ons leven tijden van rust en stilte komen tot verheerlijking van God, de almachtige Vader.

Hierop sluit een gebed aan dat de zalige moeder Teresa, bekend om haar werk onder de allerarmsten, ons, behalve haar voorbeeld in de geest van Jezus, heeft nagelaten:
De vrucht van de stilte is het gebed,
de vrucht van gebed is het geloof,
de vrucht van het geloof is de liefde,
de vrucht van de liefde is de dienstbaarheid,
de vrucht van dienstbaarheid is de vrede.

De vrucht van de stilte is het gebed. We brengen deze dagen in gepaste stilte door. Wat een lawaai om ons heen, in allerlei vormen; golven van geluid die ons overspoelen, we overschreeuwen elkaar, stilte jaagt ons angst aan en beklemt ons. En er is ook veel lawaai in ons zelf. We gaan van onrust naar onrust. Luisteren we naar psalm 131: “Ik ben stil geworden, ik heb mijn ziel tot rust gebracht, als een kind op de arm van zijn moeder, als een kind is mijn ziel in mij.” Die stilte is de vruchtbare bodem voor gebed, zoals Jezus in de stilte van de nacht de berg opging om er tot zijn Vader te bidden.

De vrucht van gebed is het geloof. Bidden is de ademhaling van de ziel. Gebed heft onze ziel op tot God en verruimt ons hart zoals frisse lucht onze borstkas. Bidden brengt ons voor Gods aanschijn en geeft ons kracht om te geloven. Jezus zei verwijtend tegen zijn leerlingen: Alleen door gebed verkrijg je het geloof om bergen te verzetten. Daarom bad de vader van het zieke kind: Ik wil wel geloven, maar kom mijn ongeloof te hulp. Uit gebed groeit het geloof waarin je alles van God verwacht, en weet – en ik bedoel niet intellectuele kennis  maar weten uit omgang en ervaring – en weet dus dat je bij hem nooit bedrogen uitkomt.

De vrucht van geloof is de liefde.
Geloven in bijbelse zin is niet zo maar iets aannemen en een louter verstandelijke aangelegenheid. Het is een overtuiging die doorwerkt in het leven van alle dag en heel ons doen en laten bepaalt. Jakobus spreekt in zijn brief over geloven metterdaad. Uit het geloof groeit de gerichtheid naar God en naar de naaste. Zoals de naald van het kompas van nature gericht staat naar de Noordpool en daardoor het andere uiteinde van de naald ipso facto naar het zuiden wijst, zo ontstaat uit het geloof onze liefdesneiging naar God enerzijds en bijgevolg naar onze naaste anderzijds. Het geloof brengt ons ertoe het zwaartepunt van ons leven buiten onszelf te leggen, in God, de Vader van Jezus, namelijk. Zo zijn we niet langer bij alles wat we doen, op ons zelf gericht, maar worden we buiten ons zelf tot God en de naaste getrokken. Liefde is de kracht die ons voortdrijft naar God, onze schepper, en naar onze naaste als zijn evenbeeld.

De vrucht van de liefde is de dienstbaarheid.
Jezus die het beeld is van de levende God, heeft ons laten zien wat het betekent dat God liefde is. Namelijk: het kostbaarste wat je hebt, willen verliezen voor de ander die je liefhebt. De evangelist zegt daarom: de liefde van God voor ons mensen is zo groot dat Hij zelfs zijn enige Zoon niet gespaard heeft. Liefde voor ons mensen brengt God tot deze uiterste dienstbaarheid. En de dienstbaarheid die Jezus ons betoond heeft door de minste van allen te worden en gehoorzaam tot de dood op het kruis, die dienstbaarheid houdt hij ook ons voor. Niemand heeft grotere liefde dan wanneer hij zijn leven over heeft voor een ander. Wanneer Jezus zijn levenstaak omschrijft, dan zegt hij dat hij niet gekomen is om gediend te worden, maar om te dienen. Zijn liefde is de bron voor zijn uiterste dienstbaarheid ten bate van ons. Aangeraakt door zijn liefde voor ons, moeten ook wij uit liefde dienaren en dienaressen zijn van elkaar.

De vrucht van de dienstbaarheid is de vrede.
We staan er niet vaak bij stil, maar heel het leven van Jezus staat in het teken van de vrede. Bij zijn geboorte stonden de engelen aan de hemel te zingen: vrede op aarde aan de mensen van Gods welbehagen. En toen hij na zijn opstanding op de eerste dag van de week werd wedergeboren tot de verheerlijkte Christus, waren zijn eerste woorden:  vrede voor ieder van jullie. Hoe vaak horen we niet: Ieder voor zich en God voor ons allen. Maar het is een leugen. Waar ieder zijn eigen belang najaagt, wordt ook God weggejaagd. Als iedereen zichzelf tot centrum maakt, ontstaat vijandschap en wanorde. Paulus zegt terecht dat het kruis van Jezus de muren die ons gescheiden houden, heeft geslecht. Zijn opperste dienstbaarheid heeft de ultieme vrede gebracht tussen God en ons, en tussen de mensen van alle tijden. Scharen we ons vandaag rond zijn kruis waarop hij aller dienstknecht is geworden, en dat hij gemaakt heeft tot boom van leven en vrede. Als wij met hem verbonden blijven en ook met sterven, brengen wij honderdvoudig vruchten voort:
De vruchten van stilte en gebed,
de vruchten van geloof en liefde,
de vruchten van dienstbaarheid en vrede.

Dr. Alfons Jaakke, pr.

Stabat Mater dolorosa met link naar een reeks van toonzettingen - van Gregoriaans tot Jenkins


Het ‘Stabat Mater’ is een van de beroemdste middeleeuws-Latijnse gedichten op de Moeder Gods in haar smart om de gekruisigde Christus. Het is genoemd naar de beginwoorden van het gedicht,  Stabat Mater dolorosa (Nederlands: ‘De moeder stond bedroefd’).

De auteur van het ‘Stabat Mater’ was waarschijnlijk een franciscaner monnik uit Frankrijk of Italië. In de 15e eeuw kreeg het ‘Stabat Mater’ de rol van hymne in de katholieke liturgie. Het werd dan gezongen op 15 september, de dag waarop het “Feest van de Zeven Smarten van Maria” werd gevierd. Het Concilie van Trente (1543-1563) besloot echter het ‘Stabat Mater’ weer uit de liturgie te verwijderen, omdat het te profaan zou zijn (meerstemmige muziek en gebruik van niet-Bijbelse teksten in de liturgie werden als profaan gezien).

Het gedicht behoort sinds 1727 op gezag van Paus Benedictus XIII, weer officieel tot de katholieke misgezangen van het feest van Onze-Lieve-Vrouw van Smarten (15 september). Er zijn verschillende Gregoriaanse melodieën bekend, van zowel voor als na de invoering van het ‘ Stabat Mater’ als sequentie bij het feest van de Zeven Smarten van Maria.

Wij zingen het op 15 september en op Goede Vrijdag tussen de staatsies van de Kruiswegoefening.

Vandaag was een goede gelegenheid een aantal toonzettingen van het Stabat Mater te verzamelen uiteraard ook met de Gregoriaanse versie. U vindt deze onder deze link. We wensen U veel luistergenoegen en als het kan ook een meditatief moment over Onze Lieve Vrouw, "staande aan het Kruis waar haar zoon te sterven hing".

Verering reliek H. Kruis in kapel van ons klooster op Goede Vrijdag


donderdag 17 april 2025

Christus Factus Est Witte Donderdag Antifoon Gregoriaans

Collectegebed van Witte Donderdag. Mogen wij in dit grote mysterie de bron vinden van liefde en leven in overvloed

Dirk Bouts, Het laatste Avondmaal.

God, wij herdenken en vieren het heilig Avondmaal,
toen uw Eniggeboren Zoon het nieuwe offer
en de maaltijd van zijn liefde
voor altijd aan de Kerk heeft toevertrouwd,
voordat Hij zich overleverde aan de dood.
Wij vragen U:
mogen wij in dit grote mysterie
de bron vinden van liefde en leven in overvloed.

Ubi Caritas Witte Donderdag Gregoriaans

Ercole Ferrarese 1451-1496: De Instelling van de H. Eucharistie




Ercole Ferrarese, Instelling van de H. Eucharistie, 1490
Eitempera op houten paneel, 29x21 cm
National Gallery. Londen.

We naderen de laatste donderdag van de Veertigdagentijd,
Witte Donderdag, dag waarop we niet alleen de Instelling
van de H. Eucharistie tijdens het Laatste Avondmaal gedenken
en vieren, maar ook het mysterie van deze gebeurtenis beschouwen.
Dit doen we aan de hand van een schilderij dat geschilderd werd
als deur van een tabernakel, in Ferrara, en dat bewaard
wordt in de National Gallery, Londen.

Tijdens de Plechtige Avondmis ligt er even een zweem van licht
en blijdschap over de Kerk. Het Kruis is wit gesluierd en het
altaar is speciaal versierd als voor een groot feest.
De klokken luiden onder het aangeheven “Gloria”,
maar verstommen daarna.
Witte Donderdag is de dag van het “Brood des Levens”,
als gedenkteken van Christus’ verzoenende dood.
“O memoriale mortis Domine, O gedachtenis van de dood
van de Heer, levend Brood dat aan de mens het leven geeft!”
zingt St. Thoma terecht van de H. Eucharistie.
Zo voelen we het aan..Zo was de stemming bij het Laatste Avondmaal,
het liefdemaal voordat Jezus heenging.

Voorstelling:
Christus is gezeten in het midden van de tafel:
met een hand zegent Hij, en met de andere hand
houdt Hij , niet het brood zoals gebruikt bij het
Joodse Paasmaal, maar de typische vorm van
het Eucharistisch Brood.
Let ook op de architectuur van de zaal.

maandag 14 april 2025

Holy Week with cardinal Newman Mental Sufferings of Our Lord in His Passion



“As the solemn days proceed, we shall be especially called on, my brethren, to consider His sufferings in the body, His seizure, His forced journeyings to and fro, His blows and wounds, His scourging, the crown of thorns, the nails, the Cross. They are all summed up in the Crucifix itself, as it meets our eyes; they are represented all at once on His sacred flesh, as it hangs up before us—and meditation is made easy by the spectacle. It is otherwise with the sufferings of His soul; they cannot be painted for us, nor can they even be duly investigated: they are beyond both sense and thought; and yet they anticipated His bodily sufferings. The agony, a pain of the soul, not of the body, was the first act of His tremendous sacrifice; “My soul is sorrowful even unto death,” He said; nay; if He suffered in the body, it really was in the soul, for the body did but convey the infliction on to that which was the true recipient and seat of the suffering.

Now apply this to the sufferings of our Lord;—do you recollect their offering Him wine mingled with myrrh, when He was on the point of being crucified? He would not drink of it; why? because such a portion would have stupefied His mind, and He was bent on bearing the pain in all its bitterness. You see from this, my brethren, the character of His sufferings; He would have fain escaped them, had that been His Father’s will; “If it be possible,” He said, “let this chalice pass from Me;” but since it was not possible, He says calmly and decidedly to the Apostle, who would have rescued Him from suffering, “The chalice which My Father hath given Me, shall I not drink it?” If He was to suffer, He gave Himself to suffering; He did not come to suffer as little as He could; He did not turn away His face from the suffering; He confronted it, or, as I may say, He breasted it, that every particular portion of it might make its due impression on Him. And as men are superior to brute animals, and are affected by pain more than they, by reason of the mind within them, which gives a substance to pain, such as it cannot have in the instance of brutes; so, in like manner, our Lord felt pain of the body, with an advertence and a consciousness, and therefore with a keenness and intensity, and with a unity of perception, which none of us can possibly fathom or compass, because His soul was so absolutely in His power, so simply free from the influence of distractions, so fully directed upon the pain, so utterly surrendered, so simply subjected to the suffering. And thus He may truly be said to have suffered the whole of His passion in every moment of it.”

(From discourse 16: Mental Sufferings of Our Lord in His Passion)

We thank the Birmingham Oratory with many good memories of a visit long ago!

zaterdag 16 april 2022

Plechtigheden rond de Goede Week en Pasen op de Kerkberg Programma 2022



Plechtigheden Goede Week en Pasen op de Kerkberg 
Witte Donderdag 14 april
19.30 uur Plechtige Eucharistieviering in de Basiliek, waarna in processie de H. Eucharistie naar de kloosterkapel wordt overgebracht . Tot 24.00 uur Aanbidding.

Goede Vrijdag 15 april
12.00 uur Kruiswegoefening in de basiliek waarna de Sext wordt gebeden
15.00 uur Plechtige Namiddagdienst van het Lijden en Sterven van onze Heer (kloosterkapel)
Aansluitend gebedswake bij de Reliek van het H. Kruis tot de Completen van 20.00u (kloosterkapel)

Paaszaterdag 16 april
Heel de dag gelegenheid tot gebed bij het H. Graf (kloosterkapel)
21.00 uur Plechtige Paaswake (Basiliek)

Eerste Paasdag 17 april
9.30 uur Plechtige Hoogmis in Basiliek 
17.00 uur Plechtige Gregoriaanse Vespers in basiliek (Vesperboekjes met Nederlandse vertaling aanwezig)

Paasmaandag 18 april
9.30 uur  Hoogmis in Basiliek 






vrijdag 15 april 2022

Goede Vrijdag: Christus factus est pro nobis - Gregoriaans

Lectio divina lingua latina Liturgia Horarum Hebdomada Sancta, Feria VI Virtus sanguinis Christi


 Ad Officium lectionis


Lectio altera

Ex Catechésibus sancti Ioánnis Chrysóstomi epíscopi
(Cat. 3, 13-19: SCh 50, 174-177)
Tweede lezing
Uit het catechetisch onderricht van de H. Johannes Chrysostomus, bisschop
(Cat. 3, 13-19: SCh 50, 174-177)
De kracht van Christus’ Bloed
Wilt ge iets horen over de kracht van Christus’ Bloed? Laten we dan in gedachten eens teruggaan naar zijn evenbeeld en ons de vroegere voorafbeelding herinneren en over dat oude Schriftwoord praten.
Doodt, zei Mozes, een eenjarig lam en bestrijkt met zijn bloed uw deuren. Wat zegt ge, Mozes? Was het bloed van een schaap gewend om een redelijk mens te bevrijden? Zeker, zegt hij, niet omdat het bloed is, maar omdat daardoor het bloed van de Heer wordt voorafgebeeld. Als dus de vijand nu niet het bloed ziet van de voorafbeelding, aangebracht aan de deurposten, maar het bloed van de waarheid, dat straalt van het gelaat der gelovigen en bestemd is voor de deurposten van Christus’ tempel, trekt die vijand zich veel meer terug.
Wilt ge noch een andere kracht van dit bloed onderzoeken? Ik zou willen, dat ge zoudt inzien, waar het voor het eerst heeft gevloeid en uit welke bron. Het eerst heeft het gevloeid  van het kruis zelf, die zijde van de Heer was het begin. Want toen Jezus gestorven was en nog aan het kruis hing, wordt er gezegd, kwam er een soldaat en doorboorde met zijn lans Jezus’ zijde en terstond vloeide er water en bloed uit. Het ene is een symbool van het doopsel, het andere van het Sacrament [de H. Eucharistie]. De soldaat opende de zijde en daarmee de wand van de heilige tempel en ik vond een kostbare schat en wenste mezelf geluk met het vinden van schitterende rijkdommen. Zo is het ook met dat lam gebeurd. De Joden doodden een schaap, maar ik herkende de vrucht van het offer.
Uit zijn zijde vloeide bloed en water. Ik wil niet, toehoorder, dat ge zo gemakkelijk aan de geheimen van zo’n groot mysterie voorbijgaat.  Want ik heb u nog over mystieke en verborgen zaken te spreken. Ik zei, dat dit water en dit bloed zich aan ons vertonen als een symbool van het Doopsel en de Geheimen [H. Eucharistie]. Want op deze beide is de Kerk gegrondvest: door de wedergeboorte in het bad en de vernieuwing in de Heilige Geest, namelijk door het Doopsel en door de Geheimen, die uit de zijde schijnen te zijn voortgekomen. Uit zijn zijde derhalve heeft Christus zijn Kerk opgebouwd, zoals uit de zijde van Adam zijn echtgenote Eva is voortgekomen.
Daarover getuigt dan ook Paulus als hij zegt: Wij zijn van zijn lichaam en van zijn gebeente, doelend op zijn zijde. Want zoals God uit die zijde de vrouw deed voortkomen, zo heeft Christus ons uit zijn zijde water en bloed gegeven, waardoor de Kerk hernieuwd zou worden. En zoals bij de slapende Adam God zijn zijde opende, zo gaf Hij ons na zijn dood water en bloed.
Ziet, hoe Christus zijn bruid tot zich getrokken heeft, ziet met wat voor spijs Hij ons voedt. Door dezelfde spijs worden we geboren en gevoed. Want zoals een vrouw door de liefdesdrang van de natuur zich haast haar kind met haar melk en bloed te voeden, zo voedt ook Christus hen altijd, die Hij zelf door zijn bloed het leven hergeeft.



Miserere mei, Deus - Allegri - Tenebrae