Christus Factus Est Witte Donderdag Antifoon Gregoriaans

Collectegebed van Witte Donderdag. Mogen wij in dit grote mysterie de bron vinden van liefde en leven in overvloed

Dirk Bouts, Het laatste Avondmaal.

God, wij herdenken en vieren het heilig Avondmaal,
toen uw Eniggeboren Zoon het nieuwe offer
en de maaltijd van zijn liefde
voor altijd aan de Kerk heeft toevertrouwd,
voordat Hij zich overleverde aan de dood.
Wij vragen U:
mogen wij in dit grote mysterie
de bron vinden van liefde en leven in overvloed.

Ubi Caritas Witte Donderdag Gregoriaans

Ercole Ferrarese 1451-1496: De Instelling van de H. Eucharistie

Ercole Ferrarese, Instelling van de H. Eucharistie, 1490

Eitempera op houten paneel, 29x21 cm

National Gallery. Londen.

We naderen de laatste donderdag van de Veertigdagentijd,
Witte Donderdag, dag waarop we niet alleen de Instelling
van de H. Eucharistie tijdens het Laatste Avondmaal gedenken
en vieren, maar ook het mysterie van deze gebeurtenis beschouwen.
Dit doen we aan de hand van een schilderij dat geschilderd werd
als deur van een tabernakel, in Ferrara, en dat bewaard
wordt in de National Gallery, Londen.

Tijdens de Plechtige Avondmis ligt er even een zweem van licht
en blijdschap over de Kerk. Het Kruis is wit gesluierd en het
altaar is speciaal versierd als voor een groot feest.
De klokken luiden onder het aangeheven “Gloria”,
maar verstommen daarna.
Witte Donderdag is de dag van het “Brood des Levens”,
als gedenkteken van Christus’ verzoenende dood.
“O memoriale mortis Domine, O gedachtenis van de dood
van de Heer, levend Brood dat aan de mens het leven geeft!”
zingt St. Thoma terecht van de H. Eucharistie.
Zo voelen we het aan..Zo was de stemming bij het Laatste Avondmaal,
het liefdemaal voordat Jezus heenging.

Voorstelling:
Christus is gezeten in het midden van de tafel:
met een hand zegent Hij, en met de andere hand
houdt Hij , niet het brood zoals gebruikt bij het
Joodse Paasmaal, maar de typische vorm van
het Eucharistisch Brood.
Let ook op de architectuur van de zaal.

UBI CARITAS vierstemming - Ola Gjeilo - eigentijdse muziek in het Latijn

Kort commentaar op het Collectagebed Witte Donderdag Avondmis Liefde tot het uiterste heri. hodie, semper. Gisteren, vandaag en altijd!

 

Dirk Bouts, Het Laatste Avondmaal, 1464

Jezus is hier niet alleen de centrale persoon, de actor van de heilige handeling, maar ook toeschouwer (Hij zit links van de apostel Johannes en is een kopie van de Jezusfiguur in het midden). In de reeks “De Werken van Barmhartigheid” is Jezus op elk der panelen eveneens toeschouwer, een typisch aspect in de schilderijen van Dirk Bouts (Haarlem 1410 – Leuven 1475).

 

Sacratissimam, Deus, frequentantibus Cenam, in qua Unigenitus tuus morti se traditurus, novum in sæcula sacrificium dilectionisque suæ convivium Ecclesiæ commendavit,

da nobis, quæsumus,

ut ex tanto mysterio plenitudinem caritatis hauriamus et vitæ.

God, wij herdenken en vieren het heilig Avondmaal, toen uw eniggeboren Zoon het nieuwe offer en de maaltijd van zijn liefde voor altijd aan de Kerk heeft toevertrouwd, voordat Hij zich overleverde aan de dood.

Wij vragen U:

mogen wij in dit grote mysterie de bron vinden van de liefde en leven in overvloed.

Het Collectagebed van de Avondmis van Witte Donderdag (Missa vespertina in Cœna Domini) is een nieuwe compositie voor het Missale Romanum 1970.

De oratie sluit nauw aan bij de tekst van de Constitutie over de H. Liturgie van het Tweede Vaticaanse Concilie over het Eucharistisch Offer:  “Tijdens het Laatste Avondmaal, in de nacht waarin Hij werd overgeleverd, heeft onze Verlosser het Eucharistisch Offer van zijn Lichaam en Bloed ingesteld, om daardoor het Kruisoffer door de eeuwen heen te bestendigen tot aan zijn wederkomst” (Par. 47). De Heer heeft ons in die nacht dit Offer en de gedachtenisviering van zijn Dood toevertrouwd: “het Sacrament van liefdevolle erbarming, teken van eenheid, band van liefde, paasmaaltijd (“convivium paschale”) (Par. 47). De oratie plaatst “het nieuwe Offer” (“sacrificium novum”) en “Maaltijd van zijn liefde” (“dilectionis suæ convivium”) naast elkaar. De “sacratissimam Cenam” die wij vieren, is beide: het “nieuwe Offer” en de “Maaltijd van liefde”. Wanneer de Constitutie van “Paasmaaltijd” spreekt, drukt zij daarmee uit dat de H. Eucharistie als Offer en als Maaltijd nauw bijeen horen als vervulling van het oude Pascha.

Wanneer het Collectagebed van een viering van het heilig Avondmaal spreekt, bedoelt het niet alleen de Eucharistieviering zelf in het algemeen, maar ook de historischr gedachtenisviering op de avond vóór Goede Vrijdag, waarop het tekstfragment: “Morti se traditurus”, “toen Hij zich aan de dood zou overleveren” duidelijk wijst (zijnde in de toekomstige tijd).

Het “grote mysterie” waarvan in de bede op het eind sprake is, omvat derhalve heel de liturgische viering van de avond van Witte Donderdag.

Tot het complex van het “mysterie” behoort dus ook de Voetwassing, waarmee Jezus zijn Laatste Avondmaal inleidde, en hier kunnen we de gedenkwaarde woorden lezen: “Hij had de zijnen in de wereld bemind, maar nu gaf Hij hen een bewijs van zijn liefde tot het uiterste” (Jo 13, 1). Deze liefde tot het uiterste staat in het mysterie van het Avondmaal centraal in de heilige handeling die de Kruisdood van Christus reeds representeert, tegenwoordig stelt.

De uitdrukking “bron van liefde en leven in overvloed” doet denken aan de oproep van de profeet Jesajs: “Haurite aquam de fontibus Salvatoris” (Jes 12, 3 Vulgaatversie), “Put water uit de bronnen van de Heiland!”, de volheid van liefde en leven.

Kapittellezing Witte Donderdag 9 april 2016 WITTE DONDERDAG Bemint elkaar zoals ik U bemin. Draagt elkanders lasten!

Veertig dagen en veertig nachten hebben de wateren des hemels de zondvloed over de mensen gebracht (Gen 7, 17)…
Veertig jaren zijn de Joden door de woestijn getrokken (Jos 5, 6)…
Veertig dagen en veertig nachten bracht Jezus door in de woestijn (Mt 4, 1-11)…

Zoveel mensen hebben zich dit jaar de veertig dagen en nachten van de Vasten moeten terugtrekken en hebben wij de Veertigdagentijd in een heel andere sfeer doorgebracht dan we dat normaliter doen.
Met eigen ogen hebben we gezien hoe de gebeurtenissen als het ware op ons afstormden: het is alsof we zijn ondergedompeld in een stormachtige zee, zo grijpt het dodelijke coronavirus om zich heen, zoveel doden vallen er over heel de wereld, zoveel mensen zijn reeds gestorven zonder zich op de dood te hebben voorbereid. Het is meer dan we kunnen bevatten.
Wellicht – ook al wordt het Pasen – zal deze quarantaine voortduren, maar deze kan ook in positieve zin leiden tot grotere eenheid tussen de mensen, tot naastenliefde, vergiffenis en begrip voor elkaar, tot ontplooiing van de liefde in de gezinnen, zodat men elkaar weer in de ogen kan zien en datgene delen wat men lang geleden had verloren.
Deze tijd helpt ook om het eigen innerlijk, het eigen hart te onderzoeken, het leven hoog te achten en onze roeping als religieuze opnieuw te bezien en te bidden voor al degenen die allerlei wegen inslaan, behalve die naar Christus…..

Het is de week van Kruis en Verrijzenis
Jezus Christus heeft zich aan het Kruis overgegeven en ons uit liefde tot Zich geroepen. Ons gevraagd alles uit liefde te geven, maar hoezeer en hoe dikwijls zijn we nog vastgeklonken door het eigen ik, dat ons kwetsbaar kan maken…Wanneer het hart niet zuiver is, is ook het lichaam gemakkelijker verwondbaar.
Het is Witte Donderdag.
Witte Donderdag kan niet voorbijgaan zonder dat we denken aan het Laatste Avondmaal dat Jezus  vurig verlangde te vieren met Zijn apostelen. Het was zijn laatste paasmaaltijd die gekenmerkt werd door de gebeurtenissen die daar plaatsvonden. Elk moment van dit Laatste Avondmaal is een weerspiegeling van de majesteit van Jezus, die weet dat Hij de volgende dag zal sterven, een weerspiegeling van zijn grote liefde en tederheid voor zijn apostelen, voor alle mensen, voor ons. In die uren gebeurden wondere dingen, die de Evangelisten voor ons hebben bewaard: de rivaliteit van de Apostelen wie de grootste is; het verrassende voorbeeld van nederigheid en dienstvaardigheid toen Jezus het werk op Zich nam dat normaal de geringste van de dienstknechten doet. Hij begon hun voeten te wassen en Hij is zo vervuld van liefde en tederheid voor zijn Apostelen dat Hij hen kindertjes noemt. Hij offert  Zichzelf als Paaslam, Zijn Lichaam en Bloed, dat wij in de H. Eucharistie nog steeds mogen nuttigen.
Ieder jaar grijpt mij het ‘Mandatum’, zoals de Voetwassing vanouds in de liturgie wordt genoemd, aan. Hoe aangrijpend mooi de zang van het Mandatum ook is, het komt er vooral op aan te beleven wat we zingen. Als we bedenken dat het Jezus’ woorden zijn, en als we realiseren dat die woorden ook tot ons worden gesproken, en nog steeds door het Evangelie tot ons worden gericht, dan kan het niet anders of die woorden zullen de stempel van de liefde op ons leven drukken, zodat heel ons leven de uitstraling zal zijn van die liefde.
Daarom is het goed die woorden van het ‘Mandatum’ en van Jezus’ afscheidsrede  en hogepriesterlijk gebed, welke samen Jezus’ testament uitmaken en opgenomen zijn in de hoofdstukken 13 t/m 17 van het Johannesevangelie, dikwijls te herlezen en te bemediteren.
“Mandatum novum do vobis ut diligatis invicem, sicut dilexi vos” – Een nieuw gebod geef Ik u: bemint elkaar zoals Ik u bemin. En om te tonen hoe Hij ons bemint, heeft Jezus de voeten van zijn leerlingen gewassen, opdat wij, wat Hij hiermee bedoelde ook tegenover elkaar zouden doen.
De onderlinge liefde is het kenteken van Jezus’ leerlingen: “Hieraan zullen allen erkennen dat gij mijn leerlingen zijt, wanneer gij elkaar liefhebt“. En dan worden de vruchten van de liefde bezongen:
“Ubi caritas est vera, Deus ibi est”, Waar ware liefde is, daar is God –
“Congregavit nos in unum Christi amor”, Christus’ liefde doet ons allen samenwonen –
“Et ex corde diligamus nos sincero” , En beminnen wij elkaar ook van harte –
“Simul ergo cum in unum congregamur, ne nos mente dividamur, caveamus, et in medio nostri sit Christus Deus”,  Als wij met elkaar samenkomen, dat geen verdeeldheid ons dan scheide en in ons midden Christus, onze God, dan zal zijn.
Als we dit gebod van Jezus nakomen, bewandelen we de weg van vreugde. Als we dit gebod werkelijk innerlijk in ons opnemen, neemt ook de vreugde bezit van ons hart. En hier hebben we weer een christelijke paradox: vreugde heeft niet de functie onszelf te vervullen, maar heeft de wonderlijke functie onszelf weg te geven.
“Niemand heeft groter liefde dan wie zijn leven geeft voor wie hij liefheeft”; Jezus wilde ons zijn allergrootste liefde bewijzen: Hij heeft zijn leven voor ons gegeven, maar om toch bij ons te kunnen blijven, heeft Hij de H. Eucharistie, het wonder van zijn liefde ingesteld. Als Jezus ons zó tot het uiterste heeft liefgehad, mogen zijn aanbevelingen en daden voor ons geen dode letter en louter vorm zijn, maar een levend woord en voorbeeld, dat heel ons leven richt en bezielt. Elk woord, elke daad, zelfs elke blik, moet getuigen dat we, zoals Sint Paulus aan de Filippenzen schrijft, de gevoelens van Jezus Christus in ons dragen, die zuiver liefde zijn. Als we bewust die gevoelens in ons dragen en er naar streven ons helemaal door de liefde te laten innemen, dan zal onze uiterlijke houding de uitdrukking zijn van die liefde en welgezindheid. Waar het dus vooral op aankomt, is dat onze innerlijke houding liefdevol zou zijn.
Van ons zal wellicht niet gevraagd worden, dat we ons leven zo ineens afleggen, maar wel dat we iedere dag, en dikwijls per dag, een stukje geven voor en aan onze naasten. Maken we van ieder moment een goed moment, dat de deur dan weer opent naar een volgend goed moment.
Als we bezield zijn met Jezus’ gevoelens zullen we gelukkig zijn om het goede dat anderen te beurt valt en graag ons eigen voordeel prijs geven voor hen, ook zullen we vermijden hen last aan te doen en hun werk eerbiedigen. We zullen echt goed zijn voor elkaar en alle lief en leed tesamen dragen. Daarin kunnen we niet te ver gaan, want nooit zullen we Gods goedheid evenaren.
Veel intenties worden ons in deze moeilijke en voor velen angstige en pijnlijke tijd toevertrouwd. De liturgie van vandaag spreekt in de lectio brevis van de Terts over Jezus, die als Hogepriester in staat is mee te voelen met onze zwakheden en die volkomen dezelfde beproevingen heeft doorstaan zoals wij, maar niet heeft gezondigd.
Laten we ons met de lasten van anderen en onze eigen lasten vol vertrouwen wenden tot de troon der genade om ontferming en genade te verkrijgen en hulp te vinden nu het nog tijd is (cf Hebr 4, 14).
Laten we dankbaar dit Heilig Triduum vieren en deel krijgen aan het Paasmysterie van Christus die de dood door zijn Dood heeft overwonnen en ons uit onze zwakheden helpt op te staan.
Zalig Pasen!

Lamentationes Jeremiae Prophetae O.P. | Lectio I | (Feria V in Coena Domini)

Kandelaar Donkere Metten vannacht in onze kapel

Breaking Fotoreportag!e Plechtigheid Witte Donderdag in tijde Cororonacrisis in Basiliek met 12 gelovigen en een priester anno 2020

We hebben voor U gebeden, we hebben namens U gebeden, U was in onze gedachten en gebeden en in ons hart. En wat hebben wij U gemist!

Voor het eerst sinds weken vierden we weer de Heilige Mis in onze basiliek.

Het luiden van de klokken bij het Gloria was een van de vele aangrijpende momenten -hier kon de wereld delen wat in de bijna lege kerk aan de hand was.

Na de H. Mis gingen we een processie vanuit de Basiliek door het slot naar de kapel van het klooster, waar het rustaltaar was ingericht en wij tot 24u bij het Allerheiligste hebben gebeden voor alle intenties die waar in deze coronacrisis voor bidden.

nadat de aanbidding was in gesteld, hebben we in onze kapel de Completen gebeden

het lege tabernakel in de Basiliek

Lectio divina lingua latina Liturgia Horarum Hebdomada Sancta, Feria V Agnus immolatus nos eripuit de morte ad vitam

 Ad Officium lectionis

Lectio altera

Ex Homilía Melitónis Sardiáni epíscopi in Pascha

(Nn. 65-71: SCh 123, 94-100)

Agnus immolatus nos eripuit de morte ad vitam

Multa a prophétis prædícta sunt in Paschæ mystérium quod est Christus, cui glória in sæcula sæculórum, amen. Ipse venit e cælis in terram propter patiéntem hóminem; eúndem índuit per Vírginis ventrem et pródiit ut homo; suscépit patiéntis hóminis passiónes per corpus passióni obnóxium et destrúxit carnis passiónes, spíritu autem qui mori non pótuit occídit homicídam mortem.

Ipse enim addúctus est ut agnus et occísus ut ovis, véluti ab Ægýpto nos a mundi cultu redémit et servávit nos de servitúte diáboli quasi de manu Pharaónis; et consignávit ánimas nostras próprio Spíritu, et membra córporis nostri suo sánguine.

Hic est qui confusióne mortem índuit et diábolum in planctu constítuit, sicut Móyses Pharaónem. Hic est qui iniquitátem percússit et iniustítiam, sicut Móyses Ægýptum sterilitáte damnávit.

Hic est qui nos erípuit de servitúte ad libertátem, de ténebris ad lucem, de morte ad vitam, a tyránnide in regnum perpétuum, et fecit nos sacerdótium novum et pópulum eléctum, ætérnum. Hic est Pascha salútis nostræ.

Hic est qui in multis multa sustínuit; hic est qui in Abel occísus est, et in Isaac pédibus colligátus est, et in Iacob peregrinátus est, et in Ioseph venúmdatus est, et in Móyse expósitus, et in agno iugulátus, et in David persecútus, et in prophétis exhonorátus est.

Hic est qui in Vírgine incarnátus, super lignum suspénsus, in terra sepúltus est, et resúrgens a mórtuis ad cælórum excélsa conscéndit.

Hic est agnus sine voce; hic est agnus occísus; hic est natus ex María pulchra agna; hic est qui de grege assúmptus et ad mactatiónem tractus et véspere immolátus et nocte sepúltus est; qui super lignum non fractus, et subter terram non solútus est; qui resurréxit a mórtuis et de inferióre sepúlcro hóminem resuscitávit.

Tweede lezing

Uit de homilie over het Paasfeest van Melito van Sardes, bisschop

(Nn. 65-71: SCh 123, 94-100)

Het geofferde Lam heeft ons van de dood naar het leven overgebracht

Veel is er door de profeten voorzegd met betrekking tot het Paasmysterie, dat Christus is, aan Wie de glorie in de eeuwen der eeuwen der eeuwen. Amen.

Hij kwam vanuit de hemelen op aarde voor de lijdende mens; met deze bekleedde Hij zich door de schoot van de Maagd en verscheen als Mens; Hij nam het lijden van de lijdende mens op zich door zijn Lichaam, dat aan het lijden onderworpen was, en genas het lijden van het vlees; en Die niet sterven kon, doodde met zijn adem de moordende dood.

Want Hij werd geleid als een lam en gedood als een schaap. Zoals van Egypte bevrijdde Hij ons door zijn losprijs van het werelds leven; zoals uit de hand van Pharao redde Hij ons uit de slavernij van de duivel. Hij voorzag onze zielen met het zegel van zijn eigen Geest, en de ledematen van ons lichaam met zijn Bloed.

Hij is het die de dood in verwarring bracht en de duivel deed weeklagen, zoals Mozes deed met Pharao.

Hij is het, die de boosheid neersloeg en het onrecht zonder effect maakte, zoals Mozes Egypte met onvruchtbaarheid sloeg.

Hij is het, die ons aan de slavernij ontrukte en de vrijheid schonk, ons van de duisternis overbracht naar het licht, van de dood naar het leven, van de tirannie naar een eeuwig rijk, en Hij maakte ons tot een nieuw priesterschap en tot een uitgelezen volk voor eeuwig. Dit is het Pascha van ons heil.

Hij is het, die in veel verdrukkingen veel doorstond.

Hij is het die in Abel werd vermoord, in Isaac aan de voeten gebonden werd, in Jacob gezworven heeft, in Joseph verkocht werd, in Mozes te vondeling gelegd, in het lam gedood, in David vervolgd en in de profeten onteerd werd.

Hij is het die Mens werd in de Maagd, aan het kruis opgehangen, in de aarde begraven en verrijzend uit de doden opsteeg naar het hoogste der hemelen.

Hij is het zwijgende Lam; Hij is het gedode Lam; Hij werd geboren uit het schone lam Maria. Hij is het, die uit de kudde gehaald werd en meegenomen om geslacht te worden, des avonds geofferd en des nachts begraven; die aan het Kruis niet werd gebroken en onder de aarde niet werd ontbonden; Die uit de doden verrees en van onder uit het graf de mens weer opwekte.                                                                                                                                                                                                        

Martyrologium Romanum Feria V Hebdomadæ sanctæ – Donderdag in de Goede Week Witte Donderdag

Cena Dominica, quando Christus Iesus, pridie quam pro nostra salute crucifigeretur, mysteria Corporis et Sanguinis sui discipulis tradidit celebranda.

[De dag van] het Avondmaal van de Heer, toen Jezus Christus, voordat Hij voor ons heil zou worden gekruisigd, het sacrament van zijn Lichaam en Bloed aan zijn leerlingen opdroeg te vieren.

Mandatum Novum - Witte Donderdag Antifoon voetwassing

Antiphona - Ubi caritas est vera - Holy Week Chants from the Abbey of Jouques

How To Chant Tenebrae: 1. Holy Thursday