25 november H. Catharina van Alexandrië, maagd en martelares Liturgia Horarum

Van deze heilige wordt verteld dat zij een Alexandrijnse maagd en martelares is geweest, van wie de scherpzinnigheid en wijsheid niet onderdeden voor haar geesteskracht. Haar lichaam wordt met grote eerbied in het bekende klooster op de berg Sinaï vereerd.

Gemeenschappelijke teksten voor martelaren: voor een maagd‑martelares.

Lezingendienst

TWEEDE LEZING

Uit de preken van de heilige Cæsarius van Arles, bisschop

(Sermo 159,1.3‑6: CCL 104, 650. 652 ‑ 654)

Geliefde broeders. het lijkt hard te zijn en men meent dat het als het ware streng is wat de Heer in het Evangelie heeft opgedragen, toen Hij zei: 'Als iemand Mij wil volgen, laat hij zichzelf verloochenen'. Maar het is niet hard. Want Hij die het opdraagt, helpt om wat Hij opdraagt, ook te laten gebeuren.

Laat hij zichzelf verloochenen en zijn kruis op zich nemen en Christus volgen. En waarheen anders moet Christus gevolgd worden dan daar waar Hij naartoe is gegaan? Omdat Hij verrezen is, weten wij immers dat Hij naar de hemel is opgestegen: daarheen moet Hij gevolgd worden. Het is duidelijk: er moet niet gewanhoopt worden. Niet omdat de mens iets vermag, maar omdat Hij het zelf heeft beloofd. De hemel was ver van ons vandaan, voordat ons Hoofd er was binnengegaan. Waarom wanhopen wij er dan nog aan dat wij daar zullen zijn, als wij de ledematen zijn van dat Hoofd? Waarom? Omdat men op aarde onder vele angsten en pijnen gebukt gaat. Laten we Christus volgen. Bij Hem is het grootste geluk, de grootste vrede, de eeuwige zekerheid.

Maar laat hij, die verlangt om Christus te volgen, naar de Apostel luisteren die zegt: 'Als iemand beweert in Christus te blijven, moet hij de weg gaan die ook Christus gegaan is.' Wilt gij Christus volgen? Wees nederig daar waar Hij nederig was; geringschat niet zijn nederigheid, als ge zijn verhevenheid wilt bereiken.

Moeilijk was de weg toen de mens gezondigd had; maar de weg werd effen omdat Christus hem door zijn verrij zen heeft betreden en van een zeer smal pad een koninklijk plaveisel heeft gemaakt. Over deze weg snelt men met twee voeten voort: de ene voet is de nederigheid, de andere de liefde. De verhevenheid van deze laatstgenoemde voet is voor allen bekoorlijk: maar de voet van de nederigheid zet de eerste stap. Waarom zet gij uw voet verder dan ge kunt? Gij wilt niet opstijgen naar de hemel, ge wilt vallen! Begin met de eerste stap ‑ dat wil zeggen met de nederigheid ‑ en ge zijt opgestegen.

Daarom ook heeft onze Heer en Verlosser niet alleen gezegd: 'Laat hij zichzelf verloochenen.' Maar voegde Hij eraan toe: 'Laat hij zijn kruis opnemen en Mij volgen.' Wat wil dat zeggen, 'laat hij zijn kruis opnemen'? Het wil zeggen: laat hij alwat lastig is verdragen en Mij zó volgen. Wanneer hij is begonnen Mij in mijn leefwijze en voorschriften te volgen, zal hij veel tegenstanders hebben, veel mensen die hem zullen hinderen. Hij zal niet alleen veel bespotters hebben, maar ook vervolgers. En dit niet alleen van de kant van de heidenen, die buiten de Kerk zijn. Ook van de kant van hen, die binnen het Lichaam lijken te zijn, doch door de slechtheid van hun daden erbuiten verblijven. Op de naam 'christen' gaan zij prat, maar ondertussen vervolgen ze de goede christenen voortdurend. Dergelijke mensen zijn temidden van de ledematen van de Kerk als slechte lichaamssappen binnen een lichaam. Indien gij er echter naar verlangt om Christus te volgen, stel het dragen van zijn kruis dan niet uit: verdraag de kwaadwillenden en zwicht niet.

Indien wij de woorden van de Heer ‑ 'als iemand Mij wil volgen, laat hij zijn kruis opnemen en Mij volgen' willen volbrengen, laten wij dan met Gods hulp trachten te volbrengen wat de Apostel gezegd heeft: Wij moeten tevreden zijn met het voedsel en de kleding die wij hebben. Zo zullen wij niet toevallig ‑ wanneer we, op zoek naar meer aardse goederen dan passend is, rijk willen worden ‑ in de verleiding en valstrik van de duivel terechtkomen, en in de vele nutteloze en schadelijke verlangens, die mensen onderdompelen in ondergang en verderf. Van deze verleiding nu moge de Heer ons, onder zijn bescherming, bevrijden.

RESPONSORIUM                                                                                                                   Vgl. Ps. 45, 15 ‑ 16.5

De maagden, die haar volgen van dichtbij, worden voor de Koning geleid. * Zij worden voor U geleid met blijdschap en gejuich.

= In uw luister en uw schoonheid wees aandachtig, treed in voorspoed naar voren en heers. * Zij worden voor U geleid.

GEBED

            Almachtige, eeuwige God, Gij die aan uw volk de heilige Catharina hebt geschonken als maagd en onoverwonnen martelares, verleen ons op haar voorspraak dat wij worden gesterkt in geloof en standvastigheid en ons vol ijver mogen inzetten voor de eenheid van de Kerk. Door onze Heer Jezus Christus, uw Zoon. 

25 november H. CATHARINA VAN ALEXANDRIË, MAAGD EN MARTELARES

(Sint Catharina. 1505-1510. Yañez de la Almedina 1505-1510 
Olieverf op hout,  212x112 cm.  Prado, Madrid) 

Vandaag viert de Kerk de gedachtenis van de H. Catharina van Alexandrië, die zoals het Romeinse Martyrolygium zegt volgens de overlevering een Alexandrijnse maagd en martelares is geweest met niet minder scherpzinnigheid en wijsheid dan geestkracht. In het beroemde klooster op de berg Sinaï wordt haar lichaam met grote eerbied vereerd.

Van de Romeinse kalender afgevoerd en weer terug op de kalender
Twijfel aan haar historiciteit was de reden om de feestdag van de H. Catharina op 25 november in 1969 te schrappen uit de Romeinse kalender. Bij decreet van 18 december 2001 werd haar feestdag met de rang van memoria facultativa – vrije gedachtenis – weer terug op de Romeinse kalender geplaatst.

Vita
Het leven van de H. Catharina van Alexandrië is voornamelijk door middel van legenden overgeleverd. Deze berichten dat Catharina als dochter van koning Costus in de 4e eeuw aan het Alexandrijnse hof leefde. Ofschoon vele edellieden naar haar hand dongen wees zij hen hoogmoedig af. Deze trots was haar slechtste karaktertrek, want volgens de legenden was zij niet alleen rijk en schoon, maar ook uiterst intelligent en zeer goed ontwikkeld.
Op een dag openbaarde een oude kluizenaar die zij toevallig had ontmoet dat Jezus Christus haar ware bruidegom was. Hoe meer Catharina daarover nadacht, hoe meer interesse zij kreeg in het christendom en de Blijde Boodschap. Ze betreurde haar vroegere hoogmoed en ging naar een priester om het H. Doopsel te vragen.
Spoedig daarop zou in aanwezigheid van keizer Maxentius in Alexandrië een feest worden gevierd ter ere van de heidense afgoden. Toen Catharina daar verscheen verklaarde ze plechtig tegenover de keizer zijn afgoden niet te zullen vereren, maar Christus te zullen volgen. Maxentius liet daarop uit alle delen van het land 50 geleerden komen die de jonge koningsdochter van haar dwalende inzichten moesten overtuigen.
Catharina draaide om zo te zeggen de rollen om: Toen het dispuut over de vraag van de verering van de goden begon nam zij met haar toespraak haar opponenten zó voor zich in dat zij geen tegenargumenten konden inbrengen, ja zelfs het geloof van de jonge vrouw aannamen en zich christelijk lieten dopen.
Dit maakte de keizer nog toorniger en hij liet alle 50 geleerden doden. Catharina stond hen in de zware uren van lijden en pijn bij. Zij zelf zou als laatste gruwelijke martelingen ondergaan. Ze werd met de zweep tot bloedens toe geslagen, maar ’s anderendaags waren haar wonden genezen. Zij werd zonder eten en drinken opgesloten maar scheen geen honger te hebben. Toen tenslotte het rad brak waarop zij geradbraakt zou worden, gaf Maxentius bevel haar die telkens wonderbaarlijk was gered, te onthoofden.
Waar Catharina werd begraven is onbekend. In latere tijd zouden echter bij de Berg Sinaï relieken van de martelares zijn gevonden. De legende verhaalt dat haar lichaam door engelen naar deze plaats zou zijn overgebracht, waar zich vanaf de 6e eeuw het beroemde Catharinaklooster bevindt.
Gebruiken
Talrijke volksgebruiken zijn tot op vandaag samenhangend met Sint Cathrien bewaard. Vroeger eindigde de weidetijd van het vee op Sint Cathrien, tegelijkertijd begon men met het scheren van de schapen. De H. Catharina behoort tot de 14 noodhelpers.
Naam

De naam Catharina komt uit het grieks en betekent de altijd reine. Eeuwenlang kwam haar naam voor in de doopregisteren en ook bij vorsten en adel was deze heilige geliefd.
Van haar naam zijn vele naamvariaties afgeleid.
Iconografie
Als koningsdochter met kroon, kruis, palm, boek, zwaard en rad.
Patronaatschappen
In de middeleeuwen was zij vanwege haar marteldood de patrones van tal van beroepen, zoals filosofen, redenaars,hoogleraren, van bibliotheken en universitateiten, wagenmakers en wielmakers, maar ook van ongehuwde meisjes, gehuwde vrouwen,
Kerken
In Bethlehem is de katholieke parochiekerk onder leiding van de Franciscanen aan de H. Catharina toegewijd.  De kathedraal van het aartsbisdom Utrecht, het voormalige Katharijnenconvent en de centrale stadskerk van Eindhoven zijn aan haar gewijd. De Nieuwe Kerk in Amsterdam was dat sinds 1409 ook. In het bisdom Limburg dragen elf kerken en kapellen haar patrocinium.

St. Catherine of Alexandria filmpje

Story of Saint Catherine of Alexandria | filmpje exclusief voor kinderen

St. Catherine of Alexandria short movie with text

Saint Catherine of Alexandria is a canonized saint in the Catholic Church who, per Christian tradition, was martyred around 305 in Alexandria, Egypt. Of course, the Church of the first Millennium was undivided. She is also recognized as the Great Martyr and Saint by the Orthodox Church. There are no surviving primary sources attesting to her existence, but the fact that her memory, and the stories about her, have been kept alive - and handed down in the tradition - certainly confirm her existence, and her life of heroic virtue and holiness.

The young saint was born around 287 in Alexandria, Egypt. At that time, Alexandria was one of the finest cities in the world, and a center of learning and culture as well as faith.

Christian tradition states she was of noble birth, possibly a princess. As a member of the nobility, she was also educated and was an avid scholar. Around the age of fourteen, she experienced a moving vision of Mary and the infant Jesus, and she decided to become a Christian.

Although she was a teenager, she was very intelligent and gifted. When the emperor Maxentius began persecuting Christians, Catherine visited him to denounce his cruelty.

Rather than order her execution, Maxentius summoned fifty orators and philosophers to debate her. However, Catherine was moved by the power of the Holy Spirit and spoke eloquently in defense of her faith. Her words were so moving that several of the pagans converted to Christianity and were immediately executed.

Unable to defeat her rhetorically or to intimidate her into giving up her belief, the emperor ordered her to be tortured and imprisoned.