H. Hart-devotie "Geen zaak van religieuze vertedering"

Recent gerestaureerd H. Hart-beeld Kerkplein Sint Odilienberg

Het Hart van Jesus

De devotie tot het heilig Hart des Heren wordt somtijds beschouwd en beoefend als een zaak van religieuze vertedering. Hier wreekt zich het gemis aan theologische diepgang en men verengt dan de godsdienst tot een uiting van gevoel in de beperkte zin van het woord. Wanneer de heilige Kerk ons in de latere tijden het Hart van Jesus voorhoudt als symbool ook van zijn menselijke liefde en als een aansporing tot innigheid en hartelijkheid van de wederliefde, dan laat zij toch niet na op de objectieve en verlossende werkelijkheid te wijzen die dit dierbaar zinnebeeld voor ons beduidt, los van elke gevoelsinslag.

„Uit het doorboorde Hart wordt de Kerk, Christus' Bruid, geboren. Dáár werd, Gods volk ten heil, de deur der ark geopend. Dáár vloeit met zevenvoudige stroom immer vlietende genade waar wij onze besmeurde klederen wassen mogen in het bloed van het Lam.”
(hymne van de vespers op het feest van het heilig Hart).

Jesus' gemartelde en verheerlijkte mensheid werd voor ons eerste en laatste, de enige en mateloze  bron der genade, dat is: de bron van het eeuwige leven. Zij werd dat door de schande van het kruis en door de glorie der verheerlijking. En deze edelmoedige bronaar stuwt haar wateren door de Kerk, door het mystieke Lichaam de Heren, van zijn geest en kracht vervuld. Devotie tot het heilig Hart van Jesus betekent aldus, wel verstaan, ook devotie tot de Kerk, zijn Bruid.

In de oudste tijden der christenheid werd Jesus' Hart niet op dezelfde wijze vereerd als thans, maar de realiteit der verlossing, door dat Hart bewerkt en verzinnebeeld, leefde sterker in het bewustzijn der gelovigen. Wij kunnen nog immer van hen leren. Allen, zij spraken om hun religieuze gedachten uit te drukken een gedeeltelijk andere taal dan wij. Wij moeten daarom somtijds de taal van het Nieuwe Testament enigszins overzetten om ze voor de gemiddelde mens van tegenwoordig helemaal  voorzichtig te maken (Wellicht zou het omgekeerde om vele redenen beter zijn: dat wij méér  trachtten onszelf uit te drukken in de taal van de  Bijbel).

Het geslachtofferde Lam is de bron van het heil die onze geluksdorst stilt en ons oneindig méér geeft dan wij  „denken over verlangen kunnen” en aldus, in de tijd van het aardse leven, voor ons kruis en zaligheid tevens is. Zij lijden heeft voor ons de Geest verdiend en de verheerlijkte Heiland schenkt Hem aan de christenen. Uit de geopende zijde en het doorboorde Hart vloeit waarlijk water des levens en verlossend bloed.

In het offer der mis komt het gekruisigde en verheerlijkte Lam op onze altaren en in het offermaal mogen wij onze dorst lessen aan die geestelijke Rots.

Uit P. Grossouw "Innerlijk leven"

Akte van Toewijding aan het H. Hart van Jezus (opgesteld door de Heilige Margareta Maria Alacoque)

Ik schenk mij aan het Heilig Hart van Onze Heer Jezus Christus, en wijd Hem toe mijn persoon en mijn leven, mijn werken en moeilijkheden, mijn lijden en mijn smarten, zodat ik mij van geen enkel deel van mijn wezen meer wil bedienen, tenzij om Hem te eren, te beminnen, en te verheerlijken. Mijn onwederroepelijke wil is geheel aan Hem toe te behoren, en alles te doen uit liefde tot Hem, uit ganser harte verzaken aan alles wat Hem zou kunnen mishagen.
Derhalve neem ik U, o Allerheiligst Hart, tot enig voorwerp van mijn liefde, tot beschermer van mijn leven, tot verzekering van mijn zaligheid, tot geneesmiddel van mijn krankheid en onstandvastigheid, tot hersteller van al de missstappen van mijn leven, en tot veilig toevluchtsoord in het uur van mijn dood.
Wees daarom, o Hart vol van goedheid, mijn rechtvaardiging bij God de Vader, en wend van mij af de slagen van zijn rechtmatige gramschap. O Hart vol liefde, op U stel ik al mijn vertrouwen; want ik vrees alles van mijn boosaardigheid en zwakheid, maar ik verhoop alles van uw goedheid en liefde.
Vernietig dan in mij, alles wat U kan mishagen of weerstand bieden; dat uw zuivere liefde zo diep in mijn hart zou worden gedrukt, dat ik U nimmer kan vergeten, noch van U gescheiden worden.
Ik smeek u, door uw oneindige goedheid, maak dat mijn naam in uw Hart geschreven sta; want ik wil al mijn geluk en geheel mijn roem stellen, in te leven en te sterven als de ootmoedigste dienaar van uw Heilig Hart. Amen

Eerste Vrijdag ter ere van het H. Hart van Jezus: "een devotie die bredere verbreiding verdient" - Mgr. Dr. Jan Hendriks

Vandaag is het de eerste vrijdag van de maand. Die dag staat in het teken van de H. Hart-devotie.

Ook wij vieren op de eerste vrijdag de votiefmis van het Heilig Hart behoudens bijzondere liturgische omstandigheden zoals samenloop met sterke tijd of heiligenfeest. De devotie tot het Heilig Hart van Jezus op de eerste vrijdag van de maand is gebaseerd op een goddelijke openbaring aan de H. Margaretha-Maria Alacoque. In het jaar 1675 sprak Jezus Zelf tot haar als volgt:

“Ik beloof jullie, in de overvloedige genade van Mijn Hart, dat Mijn almachtige liefde en genade van berouw, zal toekomen aan hen die de heilige Communie ontvangen op de eerste vrijdag gedurende negen opeenvolgende maanden. Zij zullen niet sterven zonder Mijn genade of zonder de sacramenten te hebben ontvangen. Mijn toegewijde Hart zal een veilige haven zijn in het laatste moment.”

En ook: “De almachtige liefde van Mijn Hart zal over hen komen die de heilige Communie ontvangen op de eerste vrijdag van de maand gedurende negen opeen¬volgende maanden. Zij zullen niet sterven zonder Mijn liefde en niet zonder de sacramenten te ontvangen. Mijn Hart is een veilige haven in het laatste uur.”

In 2006, bij gelegenheid van de 50ste verjaardag van de encycliek Haurietis aquas van Paus Pius XII, schreef Paus Benedictus XVI omtrent deze devotie o.a.:

“Wanneer wij deze devotie uitoefenen, erkennen wij niet enkel dankbaar de liefde van God, maar blijven wij ons openen voor de liefde, zodanig dat ons leven zich steeds meer volgens deze liefde zal voltrekken. God, die ons zijn liefde ingestort heeft ‘in onze harten door middel van de Heilige Geest die aan ons is gegeven’ nodigt ons onvermoeibaar uit om Zijn liefde te verwelkomen. De uitnodiging om zich geheel aan de verlossende liefde van Christus te geven en zich aan Hem toe te wijden, heeft dus als eerste doel de relatie met God. Daarom is dus deze devotie, die geheel gericht is tot de liefde van God die zich voor ons opoffert, van een onvervangbaar belang voor ons geloof en ons leven in liefde.”

Mgr. Dr. J.W.M, Hendriks, hulp-bisschop van Haarlem-Amsterdam- schreef hierover recent het volgende:

De verering van het heilig Hart van Jezus is een devotie die tot op de dag van vandaag is blijven bestaan, maar die het verdient veel meer verbreid te worden. Want wat is er mooier en wat verbindt ons dieper met het geheim van onze verlossing dan de verering van het Hart van Jezus? Zijn Hart is vol liefde voor ieder mens, maar het is geen vage, algemene liefde. Zijn liefde voor ons is per­soon­lijk, Hij kent ons dóór en dóór, meer en beter dan wij onszelf kennen en begrijpen. En de ‘slotsom’ van de kennis die Hij van ons heeft is: liefde, een grote, oneindige liefde. “Zozeer heeft God de wereld liefgehad...”(Jo. 3,16). Als wij dus onze eigen zwakheden en zonden onder ogen durven zien en misschien ontroerd raken door het feit dat Hij ons ondanks alles zozeer liefheeft en zoveel heeft geschonken, dan helpt ons dat ook om onze vijanden – degenen die ons haten, kwaad doen, aan ons voorbij gaan - te beminnen.

De liefde van Jezus’ heilig Hart is een gekruisigde liefde en het is dan ook geen wonder dat wij Zijn heilig Hart bijzonder op vrijdagen eren, de dag van Zijn kruisdood, de dag waarop Hij voor ons tot het uiterste ging. Liefde is met het kruis verbonden. Wie liefheeft zal moeten lijden, al was het maar omdat het lot van hen die lijden je raakt. Wie lijdt met liefde, voegt zich in het lijden van Jezus in en zijn lijden krijgt een nieuwe betekenis en waarde. Wie niet liefheeft lijdt ook, maar anders: lijden zonder liefde is een hel. Jezus’ Hart wijst hier de weg. Uit de verering van Zijn Goddelijk Hart vloeien dan ook veel genaden naar ons toe en wij leren ons lijden te dragen. En deze verering helpt ons bovendien om steeds meer aan de verlangens van Zijn Hart te beantwoorden. “Heer, maak mijn hart gelijkvormig aan Uw Hart”.

Wij zijn iedere dag in de H. Mis, dus ook vandaag, en zingen de wisselende en vaste gezangen in het Gregoriaans. Vandaag begonnen we met deze introïtus van het Heilig Hartfeest.



Cogitationes Cordis eius
in generatione et generationem:
ut eruat a morte animas eorum
et alat eos in fame.

Sacre Coeur Basilica, Paris

Bidt met ons mee! Litanie van het Heilig Hart van Jezus

Heer, ontferm U over ons Christus, ontferm U over ons
Heer, ontferm U over ons
Christus, aanhoor ons Christus, verhoor ons 
God, hemelse Vader, ontferm U over ons 
God Zoon, Verlosser van de wereld,
God, Heilige Geest,
Heilige Drievuldigheid, één God,
Hart van Jezus, de Zoon van de eeuwige Vader,
Hart van Jezus, door de Heilige Geest in de schoot van de Moedermaagd gevormd,
Hart van Jezus, wezenlijk verenigd met het Woord van God,
Hart van Jezus, oneindige majesteit,
Hart van Jezus, heilige tempel van God,
Hart van Jezus, woontent van de Allerhoogste,
Hart van Jezus, huis van God en poort van de hemel,
Hart van Jezus, gloeiende oven van liefde,
Hart van Jezus, schatkamer van gerechtigheid en van liefde,
Hart van Jezus, vol goedheid en liefde,
Hart van Jezus, peilloze diepte van alle deugden,
Hart van Jezus, alle lofprijzingen overwaardig,
Hart van Jezus, Koning en middelpunt van alle harten,
Hart van Jezus, waarin alle schatten zijn van wijsheid en van wetenschap,
Hart van Jezus, waarin de Godheid in alle volheid woont,
Hart van Jezus, waarin de Vader zijn welbehagen heeft gesteld,
Hart van Jezus, dat ons allen deelgenoot hebt gemaakt van uw oneindige rijkdom,
Hart van Jezus, verlangen van de eeuwige heuvelen,
Hart van Jezus, geduldig en groot in barmhartigheid,
Hart van Jezus, mild voor allen, die U aanroepen,
Hart van Jezus, bron van leven en van heiligheid,
Hart van Jezus, verzoening voor onze zonden,
Hart van Jezus, van versmadingen verzadigd,
Hart van Jezus, om onze misdaden gebroken,
Hart van Jezus, gehoorzaam geworden tot de do od,
Hart van Jezus, met een lans doorstoken,
Hart van Jezus, bron van alle troost,
Hart van Jezus, onze vrede en onze verzoening,
Hart van Jezus, slachtoffer voor de zondaars,
Hart van Jezus, heil van hen, die op U hopen,
Hart van Jezus, hoop van ben, die in U sterven,
Hart van Jezus, hoogste vreugde van alle heiligen,

Lam Gods, dat de zonden van de wereld wegneemt, spaar ons Heer.
Lam Gods, dat de zonden van de wereld wegneemt, verhoor ons Heer.
Lam Gods, dat de zonden van de wereld wegneemt, ontferm U over ons.

Jezus, zachtmoedig en nederig van Hart,

Maak ons hart gelijkvormig aan uw Hart.

Lat ons bidden,

Almachtige, eeuwige God, sla uw blikken op het Hart van uw zeer beminde Zoon en op de lofprijzingen en voldoeningen, die Hij U heeft gebracht in naam van de zondaars. Laat U verzoenen en schenk vergiffenis aan ben, die uw barmhartigheid afsmeken, in de Naam van dezelfde Jezus Christus, uw Zoon, die met U leeft en heerst in de eeuwen der eeuwen. Amen.